گویش ( زبان ) شهمیرزادی بازگشت به صفحه نخست

در کتابهای جغرافیایی قدیم مانند صورت الارض ابواقاسم بن حوقل و احسن التقاسیم مقدسی و مسالک الممالک اصطخری از زبان و لهجه مردم کومش سخن به میان رفته است .

در کتاب احسن التقاسیم راجع به لسان اهل قومس و جرجان نوشته شده است . در زبان مردم قومس و جرجان هاء هوّز مانند ( هاده ) و ( هاگی ) که مقدسی در کتاب احسن التقاسیم به عنوان نمونه ذکر کرده در حال حاضر در لهجه مردم سمنان و شهمیرزاد وجود دارد .

...

به طور کلی لهجه مردم سمنان و نواحی اطراف آن را می توان به پنج دسته مهم تقسیم کرد :

1 – زبان سمنانی 2 – زبان شهمیرزادی 3 – زبان سنگسری 4 – زبان سرخه ای و 5 – زبان لاسگردی

...

در میان زبانهای پنج گانه زبان سمنانی از همه قدیمی تر و کهنه تر می باشد . به غیر از پنج زبان اصلی که هیچ گونه شباهت صوری با هم ندارند ، چند لهجه دیگر نیز در سمنان و دهکده های اطراف آن وجود دارد که شناختن و به دست آوردن قواعد و دستور وریشه آنها مستلزم سالها تحقیق است .

...

گویش شهمیرزادی :

بی مناسبت نیست بخشی از مقدمه ای را که استاد منوچهر ستوده در کتاب " فرهنگ سمنانی ، سرخه ای ، لاسگردی ، سنگسری ، شهمیرزادی " نوشته اند عینا" نقل کنیم :

" ... فقط اهالی سمنان و دهات اطراف آن لهجه ای مشخص دارند که نه تنها از نظر تلفظ بلکه از لحاظ اشتقاق و ریشه شناسی هیچ گونه شباهتی میان لهجه ایشان و لهجه همسایگان شان نیست .

نگارنده ( دکتر ستوده ) این منطقه را " جزیره لهجه های سمنانی " خوانده و معتقد است که این سرزمین ، کانون یکی از لهجه های اصیل ایران است .

اگر شهر سمنان را مرکز این لهجه بدانیم ، سرخه ، لاسگرد ، افتر و اروانه ، سنگسر و شهمیرزاد در همین جزیره لهجه قرار می گیرند .

ممکن است پاره ای از خوانندگان بر من ( دکتر ستوده ) خرده بگیرند و بگویند که لغات ساکنان شهمیرزاد نیز با زبان طبری آمیختگی دارد و عده ای از ساکنان این محل به این زبان آشنایی دارند ، از این رو نباید جزء آبادیهای این جزیره لهجه به شمار آید . نگارنده ( دکتر ستوده ) این آمیختگی را امری عرضی می داند ، زیرا از سالهای پیش بیست و پنج تاسی درصد اهالی برای داد و ستد به آمل و بابل میرفته اند و بدون شک این رفت و آمد در تغییر یا ورود لغات تازه موثر بوده است وگرنه میان شهمیرزاد و پاجی و میانه که نخستین آبادی های جنوبی دودانگه است ، بیش از ده فرسنگ فاصله است و از راهی کوهستانی و بسیار دشوار که از چاشم و گردنه زرنگیس می گذرد ، ممکن است میان این دو نقطه گاه گاهی ارتباط برقرار شده باشد ، بنابراین همجواری که امری اضطراری و علتی طبیعی است در تغییر این لهجه موثر نبوده است . گذشته از این ، لغات تغییر یافته این لهجه زیاد نیست و نگارنده ( ستوده ) در گردآوری لغات شهمیرزادی به پیرانی که از محل بیرون نرفته بودند ، تکیه کرده است . "

اما آنچه به نظر می رسد این نکته است که در زمینه ارتباط گویش شهمیرزادی با گویش های طبری و سمنانی باید مطالعات بیشتر و دقیق تری صورت گیرد و تنها نمی توان به عامل فاصله بین آبادیهای جنوبی و دودانگه با شهمیرزاد بسنده کرد و این امر را دلیل عدم  ...

صفحه 1 رفتن به صفحه پسین ادامه مطلب در صفحه بعد ... بازگشت به خانه

شهمیرزاد

شهمیرزاد

شهمیرزاد

طراحی تارنما : میثم فهیمی  ׀  مجری پروژه : سپیداران

کلیه حقوق مادی و معنوی این وب سایت بر اساس قانون کپی رایت متعلق است به شهمیرزاد دات اینفو

copyright 2010   www.shahmirzad.info